All Posts By

Ingrid Zylstra

Jaarlijkse herdenking opstand Sobibor – 29 oktober 2020

By Nieuws
Betty Radema

Betty Radema

rudie cortissos

Rudie Cortissos

hanneke groenteman

Hanneke Groenteman

natascha van weezel

Natascha van Weezel

cihan tekeli

Cihan Tekeli

Jaarlijkse Herdenking Opstand Sobibor in Verzetsmuseum Amsterdam

Op donderdag 29 oktober zal om 15.30 uur de jaarlijkse bijeenkomst van Stichting Sobibor en het Verzetsmuseum in de vorm van een ‘live-stream’ plaatsvinden. Het thema dit jaar is het belang van de persoonlijke getuigenissen in het Holocaust-onderwijs. Tot de Covid-19 uitbraak verschenen Betty Radema en Rudie Cortissos regelmatig als gastsprekers via het Landelijk Steunpunt Gastsprekers voor de klas om over hun oorlogsverleden te vertellen. Betty en Rudie zullen samen met Natascha van Weezel (schrijver en journalist) en Cihan Tekeli (projectleider onderwijs Stichting Anne Frank) met elkaar in gesprek gaan over de relevantie van Holocaust-onderwijs, het delen van oorlogservaringen en antisemitisme bij de jeugd. Hanneke Groenteman zal de discussie begeleiden.

Aan het eind van de bijeenkomst zal de Stichting Sobibor voor de eerste keer de Young Ambassadors Award uitreiken.
Deze award is in het leven geroepen voor scholieren uit het voortgezet onderwijs, VMBO, HAVO, VWO, Gymnasium, die op bijzondere wijze het voormalige vernietigingskamp Sobibor in de schijnwerpers zetten en zich betrokken voelen bij te dragen aan de blijvende herinnering aan Sobibor. De Young Ambassadors Award bestaat uit een oorkonde en een bedrag van €250,-. Dit jaar gaat de award naar Renata van Vuuren, leerling VWO 6 van het Nuborgh College (locatie Lambert Franckens) in Elburg. Renata was in 2019 een van de deelnemers aan de Internationale Jeugdconferentie in Sobibor en schreef hierover een bijzonder reisverslag.

Wegens Covid-19 zal deze jaarlijkse bijeenkomst alleen online te volgen zijn.

Het Niemann Album – Nederlandse vertaling

By Nieuws

Op woensdag 14 oktober 2020 werd het eerste exemplaar van Het Niemann Album uitgereikt aan staatssecretaris Paul Blokhuis van het Ministerie van VWS. Door een bijdrage van het ministerie is de vertaling van de oorspronkelijke Duitse uitgave (Fotos aus Sobibor) gerealiseerd. Hiermee wordt het belang van de onbekende en nooit eerder vertoonde foto’s van vernietigingskamp Sobibor onderstreept. Nooit eerder hebben nabestaanden van de slachtoffers gezien hoe kamp Sobibor er in de oorlog uit heeft gezien. Nooit eerder kregen we zo’n goed beeld van deze verschrikkelijke plek.

Ook schokkend aan de foto’s is het ongegeneerde karakter van deze foto’s van een SS’er. Johann Niemann was huisschilder en begon bij de SS een carrière als verdelger van Joden. Hiermee kreeg deze doodgewone man een status die hij in een normale wereld nooit zou hebben kunnen bereiken. Vergelijkingen met ‘de banaliteit van het kwaad’ dwingen zich op.

Boek

Met de moed der wanhoop kwamen op 14 oktober 1943 Joodse gevangenen in opstand en doodden daarbij ook SS’er en plaatsvervangend kampcommandant Johann Niemann. Pas kort geleden kwamen meer dan 350 foto’s en aanvullende documenten uit zijn bezit boven water. De gedeeltelijk in twee albums verzamelde particuliere foto’s, oorspronkelijk bedoeld als visueel aandenken aan zijn carrière, werpen een nieuwe, indringende blik op de Holocaust in het door Duitsland bezette Polen en de ‘euthanasie’-moorden op lichamelijk en geestelijk gehandicapten in het Derde Rijk waarbij Niemann actief betrokken was.

De in dit boek gepubliceerde unieke fotoverzameling wordt in verschillende bijdragen in een verhelderend historisch kader geplaatst. Ze vormt een even beklemmende als waardevolle informatiebron over de onder de noemer Aktion Reinhardt aangeduide moord op circa 1,8 miljoen Joden in de dodenkampen Belzec, Sobibor en Treblinka, een minder bekend hoofdstuk in de vernietiging van de Europese Joden.

Het Niemann Album (Fotos aus Sobibor. Die Niemann-Sammlung zu Holocaust und Nationalsozialismus) is in het Duits uitgegeven door Bildungswerk Stanisław Hantz e.V. en onderzoeksinstituut Ludwigsburg van de Universiteit Stuttgart. De inhoudelijke bijdragen zijn afkomstig van Martin Cüppers, Annett Gerhardt, Karin Graf, Steffen Hänschen, Andreas Kahrs, Anne Lepper en Florian Ross.

De Nederlandse uitgave is een samenwerking tussen Uitgeverij Verbum en Stichting Sobibor. Jetje Manheim, oud-voorzitter van Stichting Sobibor, leverde een bijdrage aan het boek. Namens het bestuur van de stichting schreef bestuurslid Matthijs van der Tang het voorwoord van de Nederlandse vertaling.

Het boek is via de reguliere boekhandel te koop.

Documentaire bestemming Sobibor

By Nieuws

Klik hier om de documentaire te bekijken

Zijn grootouders en andere familieleden werden in 1943 direct na aankomst in vernietigingskamp Sobibór in Polen vergast. Alleen zijn moeder, een pasgeboren baby destijds, overleefde de oorlog. Hein Piller de Bruijn (39) stapte net als zijn Joodse familieleden ooit, op Station Amsterdam Muiderpoort in de trein, om in hun voetsporen naar het kamp te reizen. In de documentaire Bestemming Sobibór volgen we hem en zien we waar hij vandaag de dag nog mee worstelt. De film is op vrijdag 16 oktober te zien bij de Nederlandse Publieke Omroep, in het jaar waarin we in ons land stilstaan bij 75 jaar vrijheid.

Zijn hele leven had Piller de Bruijn, geboren in Maasland en nu woonachtig in Amsterdam, al vragen over hoe het zijn Joodse familie nu precies was vergaan. Naarmate hij ouder werd, wilde hij ook steeds liever antwoorden vinden. Hoe hetkon dat zijn opa en oma, dertigers toen, en zijn tantes – een peuter en een kleuter – op de trein naar Sobibór waren gezet. En of ze wisten wat hun gruwelijke lot zou zijn. Maar ook hoe ze zijn moeder, slechts een maand oud toen, hiervan weg hadden kunnen houden. Piller de Bruijn stapt daarom in september 2019 samen met goede vriend en filmmaker Raymond Grimbergen (o.a. regisseur van de jeugdfilm Brugklas, de tijd van mijn leven) op de trein om dezelfde reis te maken als zijn familie. Ze vertrekken vanaf hetzelfde treinstation – Muiderpoort in Amsterdam, de stad waar zijn familie vandaan kwam. Tijdens de reis – met bestemming Sobibór – hoopt hij meer te weten komen over zijn familiegeschiedenis. Hoewel Piller de Bruijn weet dat hij het kamp vanwege een grote renovatie niet in mag, heeft hij hier toch zijn zinnen op gezet. Het eindresultaat is een openhartige, indringende, confronterende en emotionele film.

Regisseur Raymond Grimbergen: “Wat de documentaire onderscheidt van veel andere films over de Tweede Wereldoorlog, is dat hij inzichtelijk maakt dat ook jonge mensen als Hein zo veel jaar later nog dagelijks kampen met de gevolgen van de oorlog. Dat die in het verleden heeft plaatsgevonden, maar nog lang geen geschiedenis is.”

Hein Piller de Bruijn: “De film is de zoektocht naar mijn Joodse identiteit die door de oorlog dreigde te worden weggevaagd, maar die ik heb gevonden doordat ik de reis van mijn familie heb gemaakt.’’

Vertoning op NPO 2 Extra

Bestemming Sobibór is op vrijdag 16 oktober om 20.30u te zien op het digitale themakanaal NPO 2 Extra. Op zondag 18 oktober is de film nogmaals te zien op het themakanaal om 16.15u en Bestemming Sobibór is ook terug te kijken via NPO Start.

Jullie moeten deze verhalen doorvertellen…

By Nieuws

Jules Schelvis 7 januari 1921 – 3 april 2016

Vijf jaar geleden, op 3 april 2016, overleed Jules Schelvis op 95-jarige leeftijd. Jules was een van de 18 overlevenden van de 19 transporten naar Sobibor. Omdat hij zich tot doel gesteld had het verhaal van Sobibor door te vertellen deed hij onderzoek naar wat in Sobibor gebeurd is en schreef en sprak erover. Sobibor, waar een derde van de Nederlandse Joden werd vermoord en waar zo weinig over bekend was, zette hij op de kaart. In 1999 richtte hij Stichting Sobibor op. Naar aanleiding van de sterfdatum vroegen wij een aantal mensen een video op te nemen en te vertellen over wat Jules betekent voor de herinnering aan Sobibor.

Informatie “Fotos aus Sobibor” publicatie

By Nieuws

28 januari is het boek “Fotos aus Sobibor” gepubliceerd met foto’s uit de nalatenschap van Johann Niemann, plaatsvervangend SS-kampcommandant in Sobibor. Enkele honderden foto’s zijn aangetroffen bij de kleinzoon van Johann Niemann door een amateur-historicus. Deze vondst vormt een zeer belangrijk document van de Jodenvernietiging in de kampen en met name in Sobibor.

Het boek is inmiddels ook in het Nederlands vertaald! 

Het interview met onze voorzitter Christine Gispen-de Wied op 28 januari op NPO1.

Het boek is samengesteld door onze Duitse partnerorganisatie Bildungswerk Stanislaw Hantz.

Op 28 juni zullen wij het boek presenteren in samen werking met het Joods Cultureel Kwartier in Amsterdam. Via onze nieuwsbrief houden wij u op de hoogte (geef u op via info@sobibor.org)

  • Meer informatie vindt u op www.bildungswerk-ks.de
  • Het boek is in het Duits te bestellen via Metropol Verlag.
  • Uitnodiging persconferentie 28 januari Berlijn
  • Boekpresentatie 28 juni Amsterdam
  • Artikelen  en interviews die recent zijn verschenen:

Volkskrant – Rosanne Kropman – 19 januari 2020

Trouw – Wim Boevink – 22 januari 2020

Tagesspiegel (Berlijn)- 20 januari 2020

Washington Post – 28 januari 2020

Frankfurter Algemeiner – 28 januari 2020

NOS – 28 januari 2020  (tussen 15-16 uur vanaf 18.36 minuten)

NOS website 28 januari

Volkskrant – 28 januari

New York Times – 28 januari

Webinar United States Holocaust Memorial Museum